Factors affecting implementation of intervention control in Vietnamese-Chinese late bilinguals: Evidence from Stroop performance - Ngọc, Từ Phụng (Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam - Viện Tâm lý học, 2022)
Nghiên cứu thực nghiệm nhằm tìm ra các yếu tổ ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát can thiệp ở người song ngữ muộn Việt - Trung. Sau khi kiểm soát các yếu tố phi ngôn ngữ (gồm tần suất luyện nhạc cụ, chơi thể thao và chơi trò chơi điện tử), nghiên cứu chủ yếu tập trung vào ảnh hưởng của tuổi tác và việc sử dụng ngôn ngữ khác ngoài ngôn ngữ mẹ đẻ (như ngôn ngữ, độ tuổi bắt đầu sử dụng, trình độ, môi trường sử dụng và mức độ sử dụng). Thiết kế thực nghiệm: hai môi trường sử dụng ngôn ngữ (tại Việt Nam và tại Trung Quốc) X 2 ngôn ngữ (tiếng Việt; tiếng Trung) X 3 điều kiện (nhất quán; không nhất quán; kiểm soát). Thông qua dữ liệu phân tích phương sai lặp lại ba chiều và hồi quy đa biến thu được từ nhiệm vụ xác định màu sắc (nhiệm vụ Stroop) của 43 người song ngữ muộn Việt - Trung, chúng tôi phát hiện sự kém linh hoạt về khả năng kiểm soát can thiệp trong tiếng mẹ đẻ và vai trò của mức độ sử dụng ngôn ngữ thứ hai đối với sự phát triển khả năng kiểm soát can thiệp ở người song ngữ. Ngoài ra, nghiên cứu không tìm thấy mối tương quan của các yếu tố còn lại với khả năng kiểm soát can thiệp. Kết quả của nghiên cứu góp phần mở rộng sự hiểu biết về các chức năng kiểm soát và quản lý nhận thức của người song ngữ nói chung và các khách thể đang sử dụng tiếng Việt - tiếng Trung nói riêng.